Giá dầu 300 USD: Điều gì sẽ xảy ra nếu các cuộc tấn công vào Saudi Arabia đã phá hủy sản xuất?

01/10/2019, 16:34
Chia sẻ:

Nguồn: oilprice.com – 30/09/2019, 6:00 PM CDT

Tác giá: Irina Slav

Thái tử Mohammed bin Salman (MBS) của Saudi Arabia đã nói với CBS rằng giá dầu có thể đạt tới con số cao không thể tưởng tượng được nếu cuộc chiến với Iran nổ ra, điều mà ông cho rằng có thể xảy ra nếu thế giới không có hành động mạnh mẽ và kiên quyết để ngăn chặn Iran.

Và trong khi MBS được biết là đã tuyên bố một cách cường điệu khi nói đến mối đe dọa mà Iran đặt ra, các sự kiện gần đây cho thấy ông ta có thể có một quan điểm như vậy. Nhưng những con số cao không thể tưởng tượng được ông ấy đang đưa ra là gì? $ 100 mỗi thùng? $ 300 mỗi thùng? Và thế giới sẽ như thế nào nếu giá thực sự tăng cao như vậy?

Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái gần đây vào các cơ sở dầu của Saudi Aramco đã lấy đi 5,7 triệu thùng/ngày khỏi thị trường, phần lớn trách nhiệm được quy cho Iran ngay cả khi người Houthis đã nhận trách nhiệm về họ. Cuộc tấn công này là bằng chứng cho thấy Iran có phương tiện tấn công vào trung tâm hạ tầng sản xuất dầu của Saudi. Và trong một cuộc chiến toàn diện, thật hợp lý khi cho thấy rằng một cuộc tấn công vào các cơ sở đó với sự tàn phá hơn nhiều. Trong kịch bản đó, 5,7 triệu thùng/ngày đó có thể vĩnh viễn bị lấy đi khỏi thị trường - khiến ngành dầu khí toàn cầu rơi vào tình thế rất bấp bênh.

skynews-saudi-arabia-aramco-oil_4780577Giá dầu chịu tác động từ các cuộc tấn công cơ sở sản xuất dầu

Mặc dù đây có thể là một kịch bản giả định, nhưng thực tế là một trong những cuộc tấn công ngày 14 tháng 9 đã được chứng minh là có thể xảy ra, và kết quả từ những cuộc tấn công đó làm cho các phát ngôn của MBS hoàn toàn có thể hiểu được. Một cuộc tấn công phá hủy sản lượng gần 6 triệu thùng/ngày - vĩnh viễn - chắc chắn sẽ có tác động sâu sắc hơn nhiều đến giá dầu so với cuộc tấn công thực tế vào các cơ sở của Saudi. Sau cuộc tấn công đó, Brent đã nhanh chóng tăng đỉnh lên 70 USD/thùng và sau đó giảm nhanh chóng sau khi có sự đảm bảo từ Riyadh. Sau đó, giá dầu quốc tế tăng mạnh một lần nữa - mặc dù không cao - khi các báo cáo cho rằng việc sửa chữa thực sự có thể mất vài tháng thay vì vài tuần. Nhưng cuối cùng, sự hoảng loạn chỉ tồn tại trong một thời gian ngắn và khi có thông tin mới hơn về khả năng nhanh chóng đưa sản xuất trở lại bình thường, giá dầu đã giảm trở lại, gần như điều đó đã xảy ra.

Vài ngày sau các cuộc tấn công, một số nhà phân tích đã dự báo giá Brent có thể đạt 100 USD, nhưng cũng có những suy nghĩ tỉnh táo hơn nói rằng không có lý do gì để giá dầu tăng cao đến mức một số thành viên OPEC + có thể tăng sản lượng và dầu đá phiến của Hoa Kỳ sẽ bù đắp phần còn lại. Nhưng sự phụ thuộc vào dầu đá phiến của Hoa Kỳ và các thành viên OPEC khác có lẽ được nhận định hơi lạc quan trong một kịch bản như vậy.

Iran và UAE là hai thành viên OPEC có năng lực sản xuất dự phòng tiềm năng cao nhất, nhưng nếu Iran và UAE có chiến tranh, sản lượng của họ sẽ có thể giảm hơn nữa. Điều đó có nghĩa là gần như toàn bộ 5,7 triệu thùng/ngày sẽ phải được thay thế bởi dầu của Hoa Kỳ , một điều mà ngay cả những người ủng hộ dầu đá phiến mạnh mẽ nhất cũng phải đau đầu để tin vào đó.

Hoa Kỳ đã tăng sản lượng đáng kể trong năm ngoái, nhưng đà tăng đó có thể không bền vững. Trong Báo cáo Triển vọng năng lượng ngắn hạn mới nhất của mình, EIA đã ước tính rằng sản lượng đã tăng 1,2 triệu thùng/ngày từ năm 2018. Nhưng sự tăng trưởng đó đã được điều chỉnh bởi kết quả kém gần đây từ một số lưu vực đá phiến hứa hẹn nhất của Hoa Kỳ.

Thực tế là, không có nhà sản xuất dầu nào có thể tăng sản lượng thêm 6 triệu thùng mỗi ngày và con số này thực sự là một ước tính bảo thủ nếu xảy ra chiến tranh toàn diện.

Nếu 6 triệu thùng/ngày trở lên bị lấy đi khỏi thị trường tại bất kỳ khung thời gian quan trọng nào, điều này có thể gây ra bởi bất kỳ điều gì từ khả năng thực sự đóng cửa Eo biển Hormuz đến một cuộc tấn công khác vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Saudi Aramco, giá dầu thực sự sẽ tăng vọt đến mức “không thể tưởng tượng được mức độ”.

Nếu không rõ khi nào sản xuất có thể phục hồi, một cuộc tranh giành điên rồ sẽ xảy ra để xem ai có thể lấy lại được sản lượng mất đi - không phải để giữ giá dầu thấp, mà là xem ai có thể giành được thị phần. Các quốc gia chắc chắn sẽ làm hết sức mình để đẩy mạnh sản xuất, nhưng điều đó là không đủ. Dự trữ dầu mỏ chiến lược toàn cầu sẽ được khai thác tất cả để giữ cho thị trường được cung cấp, nhưng đó là một giải pháp ngắn hạn.

Những quốc gia tiêu dùng dầu lớn như Trung Quốc và Ấn Độ sẽ tuyệt vọng trong việc tìm kiếm các nhà cung cấp thay thế. Nhưng quan trọng hơn, các quốc gia tiêu thụ lớn này sẽ bị nghiền nát nếu giá dầu vượt quá 100 USD. Thật khó để nói Trung Quốc có bao nhiêu dầu trong kho, và nếu họ có thể chịu đựng thì họ sẽ sử dụng bất cứ thứ gì họ có khá nhanh.

Ấn Độ đã cố gắng tăng cường dự trữ dầu để xử lý sự cố ở Trung Đông và họ đang nỗ lực xây dựng các kho dự trữ bổ sung sẽ sẵn sàng vào năm tới. Mục tiêu của Ấn Độ là cuối cùng sẽ có 90 - 100 ngày cung dầu trong kho, để duy trì tỷ lệ nhập khẩu 80%.

Dữ liệu của Trung Quốc thì ảm đạm hơn, nhưng người ta chấp nhận rộng rãi rằng Trung Quốc đã tăng cường dự trữ dầu, vào những lúc giá dầu ở mức vừa phải.

Nhật Bản và Hàn Quốc cũng là những nhà nhập khẩu lớn, với Nhật Bản có trữ lượng khá lớn ở đâu đó gần 300 triệu thùng.

Mặc dù được bù đắp từ nhiều Kho dự trữ chiến lược khác nhau, nhưng thực tế lâu dài của các thị trường dầu mỏ sẽ giữ giá cực kỳ cao cho đến khi sản xuất mới được đưa vào vận hành, hoặc cho đến khi một tác động làm giảm mạnh nhu cầu diễn ra.

Nhưng giá dầu có thể thực sự cao đến mức nào? Trong trường hợp 6 tháng bị gián đoạn 6 triệu thùng/ngày, mức giá dầu 100 USD dường như có thể xảy ra, nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu Eo biển Hormuz với lượng hàng vận chuyển 20 triệu thùng/ngày bị cắt trong một vài ngày hoặc thậm chí vài tuần? Hay điều gì xảy ra nếu năng lực sản xuất ở một số quốc gia vùng Vịnh khác bị gián đoạn? Một nguồn cung khủng hoảng cỡ 20 triệu thùng/ngày có khả năng đẩy giá dầu tới 300 USD. Nhưng giá dầu không cần phải tăng cao đến mức nghiêm trọng với các nền kinh tế tiêu thụ cao.

Ấn Độ đã nhanh chóng phát ra tiếng chuông cảnh báo mỗi khi giá Brent leo lên cao hơn ngưỡng chịu đựng của họ, thấp hơn 80 USD. Điều này chắc chắn sẽ dẫn đến các vấn đề về nhu cầu. Chúng ta đã thấy điều này nhiều lần rồi: giá dầu tăng, nhu cầu giảm, giá dầu giảm, nhu cầu được cải thiện, và sau đó nền kinh tế toàn cầu tiếp tục phát triển.

Những người mua dầu thô lớn nhất thế giới sẽ gặp khó khăn trong việc tăng trưởng bền vững nếu giá dầu giao dịch gần mức 100 USD, chứ đừng nói đến nếu giá dầu giao dịch ở mức 200 USD hoặc thậm chí 300 USD mỗi thùng. Và những gì phải đối mặt trong thời gian chịu đựng đến lúc giá dầu quay trở lại sẽ rất trầm trọng.

Trước những bằng chứng lịch sử này, cảnh báo đầy lỗ hổng của MBS về giá dầu phần lớn có thể được coi là sự phá rối, nhưng triển vọng của giá cao không thể tưởng tượng được có lẽ không quá xa vời như một số nhà phân tích có thể tin tưởng.

Ý kiến của bạn